Zag je vandaag ook het artikel in de krant?: ‘Wat ze zeggen klopt: it’s lonely at the top’: leidinggevenden over het moment dat ze zijn ingestort.
Burn-out bij leidinggevenden: waarom sterke karakters kwetsbaar zijn
Steeds meer leidinggevenden botsen tegen hun grenzen. Recent onderzoek van IDEWE bevestigt dat het burn-outrisico jaar na jaar stijgt. In de krant getuigen managers hoe ze met hyperventilatie op de spoed belandden, of huilend instortten tijdens een vergadering. Het zijn sterke karakters, vaak gezien als gewapend beton, tot ze breken. Hun verhalen tonen hoe zwaar het leiderschap kan wegen.
Waarom leidinggevenden zich vaak eenzaam voelen aan de top
Veel leidinggevenden beschrijven dezelfde dynamiek: “ik moet het alleen oplossen”. Ze:
absorberen problemen van hun team
pakken operationele brandjes aan
en nemen er vaak nog de zorg voor het mentale welzijn van hun medewerkers bij.
Het beeld van de onwrikbare “superman- of supervrouw-leider” zit diep ingebakken. Maar die rol is onhoudbaar.
Professor Katleen De Stobbeleir (Vlerick) zegt het scherp: “Managers proberen veel zelf te bolwerken en durven te weinig terugvallen op anderen.” Het gevolg? Eenzame, overbelaste leiders die zichzelf voorbijlopen.
Waarom zelfsturing helpt
Zelfsturende teams keren dit patroon om. Hoewel zelfsturing geen wondermiddel is, pakt het de oorzaken aan in plaats van enkel de symptomen:
Verantwoordelijkheid delen: Beslissingen en problemen blijven niet steken bij de leidinggevende, maar worden door het team opgepakt.
Kwetsbaarheid normaliseren: In een zelfsturend team is het net een sterkte als je zegt waar je hulp nodig hebt. Dat creëert vertrouwen en psychologische veiligheid.
Van redder naar facilitator: De leider hoeft niet langer alles zelf te dragen. Niet langer alles oplossen, maar koers aangeven en ruimte scheppen.
Burn-outpreventie: Niet enkel voor medewerkers, ook voor de leider. Een zelfsturend team is gebouwd om onderlinge steun te bieden en druk te spreiden.
Het taboe van burn-out bij leidinggevenden doorbreken
Hoewel de cijfers duidelijk zijn, blijft burn-out bij leidinggevenden een moeilijk gesprek. Veel leiders waarmee wij spreken, zitten in de ontkenningsfase: ze minimaliseren hun klachten en negeren signalen van uitputting. Ze hopen dat “een weekje vakantie” of “nog even volhouden” volstaat. Pas wanneer het lichaam letterlijk de stopknop indrukt, komt de realiteit binnen. En dan is het te laat...
Kwetsbaarheid is geen zwakte
Het is jammer dat kwetsbaarheid nog vaak als zwakte wordt gezien. Gelukkig tonen de leiders die hun burn-outervaring openlijk delen dat het tegendeel waar is: ze krijgen respect en bijval. Die uiting van authentiek leiderschap betekent erkennen dat je niet alles alleen hoeft te dragen. Grijp het momentum dus aan en verander je patroon: concentreer leiderschap minder bij één persoon, en geef teams meer eigenaarschap.
Conclusie
De burn-outcijfers blijven een alarmsignaal. Met nog meer “persoonlijke veerkracht” vragen van individuele leiders gaan we er niet komen. De echte hefboom zit in hoe we teams organiseren. Zelfsturende teams maken leiderschap lichter, menselijker en duurzamer.
.
Ben je leidinggevende en herken je dit? We luisteren zonder oordeel en verkennen samen welke eerste stap voor jou en je team haalbaar is. Laten we praten.